Şişli Hayat olarak, Dünya Kadınlar Günü’nde, adları sokaklarda, mahallelerde yaşatılarak Şişli’ye gurur veren kadınların hayat hikâyelerini derledik.

Süreyya Ağaoğlu

(1903-1989)

Türkiye’nin ilk kadın avukatı ve kadın hakları savunucularından Süreyya Ağaoğlu’nun adı

Teşvikiye Mahallesi’ndeki sokakta yaşıyor.

Süreyya Ağaoğlu, 1903 yılında Azerbaycan’ın Şuşa kentinde doğdu. Babası Atatürk’ün mücadele arkadaşı, yazar, siyasetçi ve hukuk profesörü Ahmet Ağaoğlu’dur. Yedi yaşındayken ailesiyle birlikte Türkiye’ye göçen Süreyya Ağaoğlu’nun gençliği Kurtuluş Savaşı ve Cumhuriyetin kuruluş yıllarında, Mustafa Kemal’in yakın dostlarından oluşan bir çevrede geçti. 1921’de Bezm-i Âlem Valide Sultanisi’ni bitirdi. En büyük isteği hukukçu olmaktı, ancak İstanbul Darülfünun Hukuk Medresesi’ne kabul edilmedi. Ağaoğlu, arkadaşları Melahat Ruacan ve Bedia Onar ile birlikte fakültenin kız öğrencilere açılmasını sağladı. Hukuk fakültesini 1925’te bitiren Ağaoğlu’nun başarısı Batı’da olumlu yankılar yarattı. 1928 yılında avukatlık ruhsatı aldı.

Şair Nigâr Hanım

(1856-1918)

Tanzimat sonrası edebiyatın ilk kadın şairi, yedi dil bilen Şair Nigâr Hanım’ın ismi Meşrutiyet Mahallesi’nde yaşatılıyor.

Nigâr Binti Osman (yani Osman kızı Nigâr), Macar asıllı bir ailenin kızıdır. 1852’de doğdu. Fransızcayı ve Fransız edebiyatını çok iyi öğrendi. Genç yaşta yaptığı talihsiz evlilik, mutsuz geçen birkaç yıldan sonra boşanmayla sonuçlandı. Kendini edebiyata verdi. Kadının sosyal hayattaki yerinin değişmesi gerektiği görüşüne öncülük etti. 2. Abdülhamid tarafından şefkat nişanıyla ödüllendirildi. İlk şiirleri Hanımlara Mahsus Gazete ve Nilüfer gazetelerinde yayımlandı. Üryan Kalp adıyla Servet-i Fünun dergisinde yazdı. Dönemin kadınlarına yazıp yayımlama konusunda cesaret verdi. Günlük şeklindeki anıları vasiyeti üzerine ölümünden 50 yıl sonra oğlu tarafından Nigâr Binti Osman: Hayatımın Hikâyesi adıyla yayımlandı.

Nakiye Elgün

(1880-1954)

Türkiye’nin en eski eğitimcilerinden, edebiyat öğretmeni Nakiye Elgün’ün ismi Merkez Mahallesi’nde bir sokakta yaşıyor.

Türkiye’nin en eski eğitimcilerinden Nakiye Elgün, Kız Muallim Mektebi’ni bitirdi. Bu okulda edebiyat öğretmenliği yaptı. İkinci meşrutiyetten sonra cumhuriyetin kuruluşuna kadar Feyziye Lisesi’nde müdür olarak çalıştı. Kurtuluş Savaşı’nı destekledi, kadınları erkeklerle birlikte mücadeleye çağırdı. Cumhuriyetin ilanından sonra Türk Ocağı, Halkevi, Kızılay ve Türk Hava Kurumu’na üye oldu. Kadınların ilk kez oy kullandığı TBMM 5. dönem seçimlerinde 17 kadın milletvekiliyle birlikte ilk kez meclise girerek Erzurum milletvekili oldu.

Rona Altunay

(1945 -1974)

Türk Hava Yolları’nın 1974’te Fransa’da düşen DC-10 tipi uçağında 345 kişiyle birlikte hayatını kaybeden kabin görevlisi Rona Altınay’ın ismi Teşvikiye Mahallesi’nde yaşatılıyor.

THY’nin DC-10 tipi yolcu uçağı 3 Mart 1974’te Ankara-İstanbul-Paris-Londra seferini yapacaktı. Uçak önce Ankara’dan İstanbul’a gelip az sayıda yolcusuyla havalandı. Öğle saatlerinde Paris’te Orly Havalimanı’na indi. Buradan 335 yolcu ve 11 mürettebat alarak tekrar uçuşa geçti. Londra’ya gidiliyordu. Kalkıştan birkaç dakika sonra yedi bin metrede ikiye ayrılarak düştü. Dinlenilen kara kutu kayıtlarına göre kalkıştan sonra kabinden büyük bir patlama sesi geliyor ve pilotlar 77 saniye boyunca komutlarına cevap vermeyen uçağı kontrol altına almaya çalışıyor, başaramıyorlardı. Çalışarak var olan Rona Altunay’ın adı Şişli’de yaşıyor.

Suna Kıraç

(1941-…)

Koç Holding Yönetim Kurulu başkan vekili ve Türkiye’nin sosyal hayatına önemli katkılar sunan Suna Kıraç’ın adı Meşrutiyet Mahallesi’ndeki sokakta yaşıyor.

Suna Kıraç, Sadberk ve Vehbi Koç’un dördüncü çocuğu olarak 1941 yılında Ankara’da dünyaya geldi. Koç Holding Yönetim Kurulu Başkan Vekili olan Kıraç, Arnavutköy Amerikan Kız Koleji’ni bitirdi. Ardından Boğaziçi Üniversitesi’nde bankacılık ve finansman eğitimi alarak mezun oldu. Bakanlar kurulunun kararıyla Türkiye’de eğitim, sağlık ve sosyal hizmet alanlarında yaptıkları katkılar için 27 Ekim 1997’de Cumhurbaşkanı Süleyman Demirel tarafından Devlet Üstün Hizmet
Madalyası ile ödüllendirildi. Halen Pera Müzesi ve İstanbul Araştırmaları Enstitüsü ile Türkiye’ye hizmet yatırımlarını sürdürüyor.

Halide Edib Adıvar

(1884 -1964)

Türkiye’nin ilk kadın yazarlarından, millî mücadelenin en önemli isimlerinden Halide Edib Adıvar ismi, Şişli’nin en büyük mahallesinde yaşatılıyor…

Adıvar, 2. Abdülhamid döneminde padişah hazinesi katipliği yapan Mehmet Edip Bey ile Fatma Berifem Hanım’ın kızıdır. 1884 yılında Beşiktaş’ta dünyaya geldi. Yedi yaşındayken yaşını büyüterek Amerikan İnas Mektebi’ne girdi. İngilizce öğrenirken Jacop Abbott’un bir eserini çevirdi ve 2. Abdülhamid tarafından şefkat nişanıyla ödüllendirildi. İngilizce ve Fransızca öğrenen Halide Edib, Amerikan Koleji’nden mezun olan ilk Müslüman kadındır. Meşrutiyet’ten sonra gazetelerde kadın haklarıyla ilgili yazıları yayımlandı. 1920’de Anadolu’ya kaçarak Kurtuluş Savaşı’na katıldı. Önce onbaşı, sonra da üstçavuş oldu. 1950’de Demokrat Parti listesinden bağımsız milletvekili seçildi. 1964’te yaşamını yitirdi.